Tuir planu fiksu husi Governu RDTL hamutuk ho Igreja Lokal Timor nian fo sai ona ba publiku katak, loron 1 fulan Setembru tinan 2026, restus mortais husi bispu Nain tolu matebian ona, ne’ebe uluk hala’o knar nu’udar bispu iha Diocese Dili, sira nia restus mortais sira, sei to’o iha Timor – Leste ho aviaun Aero Dili.
Bispu sira ne’e mak ho biografia no knar hanesan tuir mai tuir ida – idak nia tempu ho situsaun mos lahanesan :
- Dom Jaime Garcia Goulart, mak bispu dahuluk Diocese Dili, ne’ebé kaer kna’ar nu’udar Administrador Apostólico iha 1941, halai ba Austrália iha 1942 tanba Funu Mundial II, no sai Bispu husi 1945 to’o 1967 hodi haburas kreda iha Timor.

Dom Jaime Garcia Goulart
Administrasaun no Funu (1941–1945)
- 1941: Vatikanu foun hili nia nu’udar Administrador Apostóliku ba Diocese Dili.
- 1942: Tropa Japonés tama, entaun nia ho misionáriu balu halai ba Austrália.
- 1945: Fali mai Timor hafoin funu remata no simu ordenasaun nu’udar bispu.
Haburas Kreda no Edukasaun (1945–1967)
- Ema Katóliku: Ema ne’ebé tuir relijiaun katóliku sa’e barak husi 30,000 ba besik 150,000.
- Misionáriu no Eskola: Halo fali uma-kreda no hari’i eskola ka semináriu ba Timoroan.
- Retiradu: Iha tinan 1967, nia husik kna’ar tanba moras no fila fali ba Portugal (Açores)
Istoria Moris no Mate
- Moris: Moris iha loron 10 fulan-Janeiru tinan 1908 iha Candelária, Ilha do Pico, Açores, Portugal.
- Servisu iha Timor: To’o iha Timor no governu Diocese Díli nu’udar Administrador Apostólico no Bispu husi tinan 1941 to’o 1967,
- Fali ba Açores: Kuandurezigna husi kargu iha tinan 1967, nia fila fali ba nia rai-moris fatin iha Açores, Portugal, hodi kontinua servisu ba labarik no kbi’it-laek sira to’o nia mate.
- Funerais: Nia hakoi uluk iha Cemitério de São Joaquim, Ponta Delgada, no depois muda ba jazigo familiar iha Horta, Ilha do Faial, tuir planu Bispu ne’e nia restu mortais sei halot fali iha Timor -Leste.
- Bispu Daruak iha Timor Portugés Dom José Joaquim Ribeiro

Dom José Joaquim Ribeiro, Bispu daruak ne’ebé hala’o misaun iha Timor – Portugés desde husi tinan 1967 to’o tinan 1977.
Dados Biográficos e Religiosos
- Moris iha loron 4 fulan fevereiru 1918, em Degolados, Portugal.
- Ordenação Sacerdotal: 25 de Agosto de 1940.
- Bispo de Díli: husi tinan 1967 to’o 1977
- Mate iha loron 27 fulan Jullu tinan 2002, iha Évora, Portugal.
Bispu ne’e sei hala’o trasladasaun ba nia restus mortais mai iha Nasaun ne’e
- Bispu Datolu iha Okupasaun Timor – Indonesia(1977 – 1983)
| Bispu Dahuluk Timoroan Dom Martinho da Costa Lopes | |
| Administrador Apostólico de Díli | |
| Atividade eclesiástica | |
| Diocese | Diocese de Díli |
| Nomeação | 1977 |
| Mandato | 1977 — 1983 |
| Ordenação e Nomeação | |
| Ordenação presbiteral | 18 de abril de 1948 |
| Nomeação episcopal | 23 de outubro de 1977 Administrador Apostólico de Díli |
| Ordenação episcopal | 12 de maio de 1983 Administrador Apostólico de Díli |
| Dados pessoais | |
| Nascimento | Laleia, concelho de Manatuto, Timor português 11 De Novembro de 1918 |
| Morte | Lisboa, Portugal 27 De Fevereiro de 1991 (72 Anos) |
| Nacionalidade | Timor-Leste |


















Discussion about this post